Happy National Sunscreen Day 2021!

Op 27 mei is het weer National Sunscreen Day. Wellicht weet je intussen al dat van zodra de UV-index boven de 3 klimt, je huid kan verbranden. Meestal valt dat samen met de omschakeling van winter- naar zomeruur. Vanaf dan gebruik je dus best een hogere beschermingsfactor. Ter gelegenheid van National Sunscreen Day zetten we nog eens alles op een rijtje!

Waarom wil je je beschermen tegen de zon? Simpel: omdat je geen huidkanker en geen huidveroudering wil. Tussen 2004 en 2016 is het aantal huidkankers met 350% (!) gestegen, en ook huidveroudering is voor 90% (!) toe te schrijven aan de zon… Zo klaar als een klontje: smeren is de boodschap.

Waar moet je op letten als je een zonneproduct koopt? Probeer sowieso om parfumvrije producten uit te zoeken (al weet ik uit vervaring dat dit een serieuze uitdaging is): geurstoffen zijn allergenen, kunnen hormoonverstorend werken en geven zeker in combinatie met de zon risico op negatieve reacties. Vervolgens probeer je ook uitdrogende alcoholsoorten te vermijden, maar ook dat is gemakkelijker gezegd dan gedaan: “alcohol denat.” wordt immers vaak toegevoegd om het product goed te laten mengen, maar het trekt erg veel vocht uit de huid, net wat je niet nodig hebt in de zon. Ook belangrijk is het gebruik van de “juiste” zonnefilters, want ook daar heb je grote verschillen. Ik baseer me daarvoor op de “lijst van goede en slechte zonnefilters” van Dokter Ultee, die is wetenschappelijk onderbouwd. Tenslotte is het altijd mooi meegenomen om gunstige ingrediënten terug te vinden in je product, zoals hydraterende elementen of bepaalde antioxidanten, om je huid gelijk mee op te peppen want de zon betekent dus echt wel een intensieve belasting voor onze huid.

Over smeren en de zon doen ook nog altijd heel wat fabels de ronde. Even de feiten op een rijtje: er zijn drie soorten UV-stralen, A, B en C, deze zijn alle drie schadelijk voor de huid al laten we de C-stralen hier buiten beschouwing aangezien deze door de ozonlaag worden tegengehouden. UV-A-stralen (het grootste deel van UV-straling) beschadigen vooral de dieper gelegen huidlagen en veroorzaken huidveroudering (onthou “A” voor “aging”). UV-B-stralen richten dan weer schade aan op de buitenste huidlaag in de vorm van zonnebrand (onthou “B” van “burning”). Zowel A- als B-stralen veroorzaken huidkanker.

Zit je een hele dag binnen en meen je dat je daarom geen bescherming nodig hebt? Think again! UV-A-stralen worden niet tegengehouden door glas. Je huid zal niet verbranden, maar ongemerkt wel vroegtijdig verouderen. Toch smeren dus maar!

Van zodra de UV-index boven de 3 stijgt kan je verbranden. Laat je niet misleiden door wat wolken, die houden nog geen 20% van de zonnestralen tegen. Dus zelfs op een bewolkte dag blijft smeren belangrijk. 

Eigenlijk gebruik je best zowel ’s winters als ’s zomers een zonnefactor, al zal een factor 15 in de winter zeker volstaan. En nu we het toch over de zonnefactor hebben: geen enkele filter beschermt 100%. Een factor 15 beschermt tegen 94% van de stralen, 30 beschermt tegen 97% en 50 tegen 98%. In de veronderstelling dat je een zogenaamd “breedspectrum” product kiest, dat zowel tegen A als B beschermt én dat je voldoende product gebruikt. Hou er wel rekening mee dat een hogere factor vaak gepaard gaat met iets minder aangename producteigenschappen (smeerbaarheid, irritaties…). Hoe bleker je huid, hoe hoger de factor die je wil kiezen. Ongeacht de factor smeer je sowieso om de 2 uur. Inderdaad, zelfs met een hoge factor! En sneller bij watersporten of als je veel zweet.

Uit onderzoek is gebleken dat we gemiddeld te weinig product gebruiken. De factor wordt namelijk bepaald bij een gebruik van 2 milligram product per vierkante centimeter huidoppervlak. Pakweg een halve theelepel voor je gezicht, of een “streep” product op je wijs- en middelvinger (het zogenaamde “V-sign” smeerprotocol). Eerlijk: gebruik jij zoveel? Nochtans is het nodig om deze hoeveelheid te gebruiken om de beschermingsfactor die aangegeven staat effectief te benaderen. Voor de grotere lichaamsdelen smeer je een eetlepel per zone (dus per arm, been, borst/buik, rug).

De houdbaarheid van verzorgingsproducten wordt steevast angegeven door het “openpot” icoontje op de verpakking, al hou je best in het achterhoofd dat de werking sterk achteruit kan gaan na opening. Probeer een product eens geopend dus niet langer dan een jaar te bewaren.

Ook over de soort filter bestaan veel fabels. Fysische zonnefilters leggen een laag op de huid die de stralen weerkaatsen. Voordeel: dringt niet in de huid, werkt onmiddellijk na aanbrengen. Nadeel: laat in de meeste gevallen een witte waas achter. Chemische filters trekken in de huid en absorberen daar de zonnestralen. De kans op irritatie en andere nevenwerkingen is hier groter, de filters zijn weliswaar iets gebruiksvriendelijker. Ik verwijs graag nog eens naar de “lijst van goede en slechte zonnefilters” van Dokter Ultee om een goed geïnformeerd oordeel te vellen.

Tenslotte: tussen 12 en 15u zijn de stralen zo sterk dat geen enkele filter hier tegen opgewassen is. Echt geen enkele. Doe je huid een plezier en blijf in de schaduw, of zet minstens een zonnebril en -hoed op.

Hieronder geef ik je graag nog wat productadvies, voor het geval je door de bomen het bos niet meer ziet:

Dokter Ultee Suncare & Suncover SPF30

😎 Wat zonneproducten betreft gaat er niets boven de Suncare en Suncover lijn van Dokter Ultee, het zijn absolute toppers die aan alle criteria voldoen

😎 Geen geurstoffen of andere schadelijke stoffen zoals uitdrogende alcoholsoorten

😎 Enkel gunstige zonnefilters

😎 Extra antioxidanten (vitamine B3…) toegevoegd, enkele extra zelfs in de Suncare lijn (vitamine E…) omdat die specifiek ontwikkeld is voor het gezicht

😎 Sinds vorig jaar is de formule van Suncover aangepast in functie van waterresistentie

Avène Lait Enfant SPF50

😎 Wil je liever een hogere SPF? De Avène Zonnemelk voor Kinderen heeft een SPF50

😎 Er worden een aantal gunstige UV-filters gecombineerd (Tinosorb-M, Tinosorb-S en Diethylhexyl Butamido Triazone)

☹ Maar ook de minder gunstige UV-A filter Avobenzone (geeft kans op allergie en vorming van vrije radicalen)

😎 Verder wel een heel aantal hydraterende elementen (onder meer zonnebloemolie)

☹ Maar ook propyleen glycol (om te mengen, werkt uitdrogend en kan in de bloedbaan terechtkomen)

Clinique Virtu-Oil SPF30

☹ Ook al lijkt een spray handig in gebruik, we geven de voorkeur aan smeren, enerzijds omdat de kans op te weinig product gebruiken niet gering is, anderzijds loop je het risico om het product in te ademen en deze stoffen zijn echt niet gezond

☹ Deze spray is bovendien gebaseerd op alcohol, dat gaat uitdrogen

☹ De filters die gebruikt worden zijn niet top: Octisalate is enkel aanvaardbaar in beperkte dosering en deze wordt gecombineerd met Avobenzone (zie eerder, geeft risico op allergie en vorming van vrije radicalen)

Dus bij deze… choose wisely! 😎