Misschien heb je halsreikend uitgekeken naar Black Friday, want het lijkt natuurlijk een onschuldige koopjesdag. Maar er zit ook een heel duistere kant aan dit soort (koopjes)dagen: hun bijdrage aan milieuproblemen.
- Overproductie en verspilling
Om te voldoen aan de vraag tijdens Black Friday produceren bedrijven vaak goedkope producten van lage kwaliteit. Veel van deze artikelen gaan snel kapot en belanden op de afvalhoop. Elektronica, kleding en gadgets zijn grote boosdoeners; ze hebben een korte levensduur en bevatten vaak niet-recycleerbare materialen. - Uitputting van grondstoffen
De productie van goedkope consumptiegoederen vraagt om grote hoeveelheden grondstoffen, zoals zeldzame metalen, water en energie. Dit heeft gevolgen voor ecosystemen wereldwijd, van ontbossing tot watertekorten. - CO₂-uitstoot
Massaproductie, transport en de groei van snelle leveringen (denk aan “same-day delivery”) zorgen voor een enorme uitstoot van broeikasgassen. Daarbovenop verbruiken retourzendingen – vaak gratis op Black Friday – nog meer energie. En weet je waar trouwens een groot deel van die retourzendingen belandt? Op de afvalberg… - Psychologische impact: kopen om te kopen
Black Friday speelt in op onze drang om een ‘deal’ te scoren. Het resultaat? Impulsaankopen die vaak niet nodig zijn, ongebruikt blijven of uiteindelijk worden weggegooid. Dat lekkere gevoel tijdens de aankoop smelt al gauw weg als sneeuw voor de zon.
Doe mee aan de Groene Revolutie: weg van overconsumptie
We hoeven Black Friday niet per se te schrappen, maar we kunnen er een duurzamere invulling aan geven. Enkele alternatieven, ook nuttig voor de feestdagen in december…
- Koop bewust en lokaal
Richt je op wat je écht nodig hebt en koop bij lokale bedrijven of duurzame merken. Veel kleinschalige ondernemers hebben tijdens deze dagen ook aanbiedingen. - Doe mee aan “Buy Nothing Day”
Buy Nothing Day is een internationaal initiatief dat mensen aanmoedigt om op Black Friday niets te kopen. Sta stil bij je consumptiegedrag en focus op wat je al hebt. - Kies voor tweedehands
In plaats van nieuwe producten te kopen, kun je tweedehands kiezen. Initiatieven zoals Kringwinkels en Opnieuw & Co, bieden verrassende deals met een veel lagere ecologische voetafdruk. - Doe aan upcycling of reparatie
In plaats van nieuwe spullen te kopen, kun je kapotte of oude items (laten) herstellen. Kijk bijvoorbeeld eens bij Herstel Service. Dit verlengt de levensduur van je spullen en vermindert afval. - Investeer in ervaringen, niet spullen
Denk aan een abonnement op een museum, een workshop, of een dagje uit met familie. Deze cadeaus creëren herinneringen in plaats van afval.
Van Black Friday naar Green Friday
Het idee van een duurzamere manier om Black Friday te beleven, wint aan kracht. Initiatieven zoals Green Friday en Fair Friday moedigen consumenten en bedrijven aan om bewuster te consumeren.
- Duurzame merken zoals Patagonia doneren hun omzet aan milieuprojecten of promoten reparatie van bestaande producten in plaats van nieuwe aankopen.
- Pas “slow shopping” toe bij online shopping: vermijd impulsaankopen door na te denken over je aankopen en wacht enkele dagen vooraleer de “bestel” knop in te drukken.
- Kopen in bulk, in je eigen voorraadpotten, zoals bij Karma Markt: verschillende winkels bieden deze vorm van milieuvriendelijker aankopen aan.
Prettige Fair Friday!
Pzzzfullpursuits 